2006-2007 SEZONUNDA FİDAN SATICI VE ÜRETİCİLERİ
DÜZENLİ OLARAK DENETLENDİ…
Kahramanmaraş Tarım İl Müdürlüğü Bitki Koruma Şube Müdürlüğü elemanları tarafından 2006-2007 Güz ve Bahar sezonu boyunca fidanlar ve fidanlıklar hastalık ve zararlılara karşı Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca yürürlüğe konan talimatlar doğrultusunda düzenli olarak kontrol edilmiştir. Bu çalışmalar bünyesinde fidan üreticileri ve satıcıları muhtemel konularda bilgilendirilmiştir. Fidan satış sezonunun kapanmasıyla birlikte, yeni sezonun hazırlıklarına başlanmıştır. Bu noktadan hareketle fidan üretici ve satıcılarının önümüzdeki fidan sezonu için dikkat etmeleri gereken hususları şimdiden hatırlatmanın faydalı olacağı kanaatindeyiz.
Bilindiği gibi bitkisel hastalık ve zararlıların büyük bir kısmı, hastalığın görülmediği bölgelere tohum ve fidan gibi üretim materyalleri ile taşınıp bulaştırılmaktadır. Bu konuda en bariz misal hepimizin bildiği eski bağlarımızı kurutup yok eden filoksera zararlısıdır. Hayati bir tehlike arz eden bu hastalık ve zararlılar girdikleri bölgede meyveciliği tamamen yok edebilecek kadar tehlikelidir. Meyvelerde kök kanseri, zeytinlerde kurumalara sebep olan verticillium hastalığı, birçok nematod türleri, bağlarda kav hastalığı fidanlarla taşınan hastalıkların sadece birkaçıdır.
Ülkemiz ve İlimiz meyveciliğinin geleceği ve gelişmesi açısından aşağıdaki bir dizi tedbirlerin alınması Bakanlığımızca yürürlüğe konulmuştur.
1-Her türlü fidan, bağ çubuğu, ticari fide, çöğür (aşısız fidan) v.b. bitkisel çoğaltım materyallerini yetiştirmek isteyenler, Tarım İl Müdürlüğüne “Bitki Yetiştirme Ruhsatı” almak üzere dilekçeyle müracaat etmelidirler.
2-“Bitki Yetiştirme Ruhsatı” almadan izinsiz üretimde bulunanlar hakkında 6968 sayılı “Zirai Mücadele ve Zirai Karantina Kanunu” nun 19. Madde hükümleri uygulanır.
3-Bu kanuna göre; Hastalıklı fidanlar imha edilir, izinsiz üretimde ve satışta bulunanlara para cezası uygulanır. Ayrıca savcılığa suç duyurusunda bulunulur.
4-Üreticiler, fidanlıkları bir bitki büyüme döneminde en az 3 defa kontrol ettirmelidirler.
5-Üreticiler söküm dönemi kontrolünü Tarım İl Müdürlüğüne bir dilekçe vererek mutlaka yaptırmalıdırlar.
6-Dilekçede; sökümü yapılacak, satılacak muhtelif fidanların cinsi ve adedi belirtilmelidir.
7-Söküm kontrolünü, etiketlemeyi, mühürlemeyi yaptırmayan üreticilere “Zirai Karantina Taşıma ve Satış Ruhsatı” verilmeyecektir.
8-Satıcılar ise; etiketsiz, kurşun mühürsüz, “Taşıma ve Satış Ruhsatsız” bir halde satışta bulunamaz. Aksi takdirde Zirai Karantina ve Zirai Mücadele Kanununun 19. Madde hükümleri gereğince fidanları tutanakla imha edilir. Savcılığa Suç duyurusunda bulunulur.
9-Yurt içerisinde bir yerden diğer yerlere ticari fide,fidan,çelik,aşı kalemi,süs bitkisi,çiçek soğanı ve çöğür sevk etmek isteyenler üretim materyalinin bulunduğu yerdeki Tarım İl veya İlçe Müdürlüklerine müracaat ederek Zirai Karantina Tüzüğüne göre hazırlanan ‘‘Zirai Karantina Taşıma ve Satış Sertifikası ’’ almak zorundadır.Zirai Karantina Taşıma ve Satış Sertifikası verildiği tarihten itibaren 7 (Yedi) gün geçerlidir. Zirai Karantina Taşıma ve Satış Sertifikası süresini dolduranlar süre uzatımı için en yakın Tarım Müdürlüğüne müracaat etmek zorundadırlar.
10-Pazar ve diğer satış yerleri kontrollerinde ruhsat ve rapor almamış fidanlık ve ticari fidelikten geldiği tespit edilen fidan, çiçek soğanı, süs bitkisi, çöğür, çelik, aşı kalemi ve fideler, 6968 Sayılı Zirai Mücadele ve Karantina Kanununa dair talimat gereğince mahallinde bedelsiz olarak imha edilir. Satanlar ile mal sahibi hakkında ilgili kanunun 19. ve 53. Maddeleri uygulanır.
11-Fidan mühürleme işlemi Merkez İl ve İlçelerde nakilden 2 (iki) tam mesai gününden önce müracaat edilmesi halinde, yine önceden sökümü yapılmış ve hendeklenmiş fidanlara uygulanacaktır. Müracaat edildiği gün kesinlikle mühürleme işlemi yapılmayacaktır.
12-Bölgenin virüs yönünden temiz olması nedeniyle, Malatya, Elazığ ve Ş.Urfa illerine sert çekirdekli meyve fidanlarının, diğer illerden sevki ve girişi yasaklanmıştır.
13-Bitki yetiştirme ruhsatı bir üretim mevsimi için geçerlidir. Her üretim mevsimi sonunda, fidan yetiştirilecek yeni yer için toprak örneği alınarak nematod tahlili yaptırılması gerekmektedir.
14-Fidanların muayenesi karşılığında, Her yıl Bakanlığımızın belirlediği fiyat üzerinden Döner Sermayeye ücret yatırılmak zorundadır.
Ayrıca fidan satıcılarının da aşağıda belirtilen hususlara dikkat etmeleri gerekmektedir.
1- Piyasada satılacak fidanlar İl Müdürlüğümüzden “Bitki Yetiştirme Ruhsatı” almış olan, fidan üretimi için izin verilmiş fidancılardan temin edilmeli, kaçak, izinsiz üretimde bulunan üreticilerden alım yapılmamalıdır.
2- Fidanlar 25’lik demetler halinde iple bağlanmış ve kurşun mühürle mühürletilmiş şekilde satışa sunulmalıdır.
3- Satışa sunulacak fidanlar, İl Müdürlüğümüz yetkili elemanlarınca kontrol edilmiş olmalı ve “Zirai Karantina Taşıma ve Satış Belgesi” alınmalıdır.
4- Satışa sunulan fidanların taşıma ve satış süresi 7 gündür. Süre doldukça, İl Müdürlüğümüz yetkili elemanlarına kontrol ettirilmeli ve süre uzatımı yaptırılmalıdır.
5- “Fidan Yetiştirme Belgesi” olmayan, kaçak üretim yerlerinden alınan fidanlar, 25’lik demetler halinde, iple bağlı olmayan, kurşun mühürle mühürletilmemiş, “Zirai Karantina Taşıma ve Satış Belgesi” olmadan satışa sunulan fidanlar, kaçak, izinsiz fidan satışı muamelesine tabi tutulacak ve bedelsiz olarak imha edilecektir.
6- Bu uygulamaların, İl dışı satışlar için geçerli olduğu gibi, İl içi satışlar için de geçerli olduğu bilinmelidir.
Üretici ve satıcıların yukarıda belirtilen hususlara uymaları ilimiz fidancılığı açısından önem arz etmektedir. Konu ile ilgili daha geniş bilgi Kahramanmaraş Tarım İl Müdürlüğü Bitki Koruma Şubesi’nden alınabilir. Yeni fidan üretim ve satış sezonunda tüm üretici ve satıcılarımıza başarılar ve kolaylıklar diliyoruz.
